Սարսափելի իրավիճակ Մանկական երկաթուղում

Հասարակություն 9 Սեպտեմբեր, 2023 15:45

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Մանկական երկաթուղին ու դեպի երկաթուղի տանող ճանապարհը սարսափ-ֆիլմ են հիշեցնում: Օգտագործված պահպանակներ, ալկոհոլային խմիչքների շշեր, թմրանյութի ասեղներ, քարուքանդ ճանապարհ, լաբիրինթ հիշեցնող թունել ու անցած դարի գնացք: Այս ամենը 21-րդ դարում է` մայրաքաղաք Երեւանում: Մինչ քաղաքապետի ընտրություններին ընդառաջ քաղաքական ուժերը ֆանտաստիկայի ժանրից խոստումներ են տալիս, Երեւանում ամենաէլեմենտար աշխատանքները չեն տարվում:

Մենք փոքրիկ ուսումնասիրություն կատարեցինք երկաթուղու այգում: Այն, ինչ տեսանք, ուղղակի զարհուրելի էր: Նախկինում գործող սրճարանները փակ էին, կային հատուկենտ թվով մարդիկ` հարբած վիճակում, ինչպես նաեւ իրանցի զբոսաշրջիկներ: Դեպի երկաթուղի իջնող աստիճանները քանդված են, իսկ երկաթուղին, չնայած հին եւ կիսաժանգոտված վիճակին, աշխատում է: Անմխիթար վիճակում է նաեւ երկաթուղու կայարանի գեղեցիկ շենքը: Իսկ նախկին կանաչապատ տարածքի մասին խոսելն այս պարագայում թերեւս ավելորդ է: Կանաչի փոխարեն` միայն աղբ: Երեւանի Մանկական երկաթուղին բացվել է 1937 թվականի հուլիսի 6-ին։ Մայրաքաղաքում մանկական երկաթուղի ունենալու առաջարկն արել է Հայաստանի կոմկուսի կենտկոմի առաջին քարտուղար Աղասի Խանջյանը, ով 1936թ․ ապրիլին դրել է «Փարոս» (հետագայում՝ «Հայրենիք») կայարանի հիմնաքարը, սակայն երկաթուղու բացումն այդպես էլ չի տեսել, քանի որ մի քանի ամիս անց, ըստ պաշտոնական վարկածի, ինքնասպան է եղել։ Մանկական երկաթուղու այգու գլխավոր ճարտարապետը Միքայել Մազմանյանն է։

Երկաթուղու երկարությունը 2,1 կմ է, գործում են 2 կայարան («Հայրենիք» եւ «Պիոներական»), 1 կառամատույց («Ուրախություն»), 45 մետր երկարություն ունեցող մեկ թունել: Այստեղ պահպանվել է ամենահին շոգեքարշը, որն աշխատել է քարածխով, այն մոտ 80 տարեկան է, ներկայում չի շահագործվում։ Գործող վագոնները եւս նոր չեն։ Նկատենք, որ վերջին անգամ երկաթուղու կայարանների վերանորոգման եւ արդիականացման աշխատանքներն արվել են 2011 թվականին՝ Երեւանի քաղաքապետարանի եւ «Հարավկովկասյան երկաթուղի» (ՀԿԵ) ընկերության միջեւ ստորագրված սոցիալ-տնտեսական համագործակցության մասին համաձայնագրի շրջանակներում։ Ինչպես նշվում է ՀԿԵ հայտարարությունում, վերանորոգվել են Մանկական երկաթուղում շահագործվող շոգեքարշն ու ջերմաքարշը, երեք ամառային վագոնները, նաեւ իրականացվել է երկաթուղու 1,2 կմ գծերի վերանորոգում, մոտակա տարածքների բարեկարգում։ 2012թ․ օգոստոսի 2-ին վերանորոգումից հետո տարածքի շահագործման առիթով ընկերության տնօրեն Վիկտոր Ռեբեցը նշել է․ «ՀԿԵ կողմից իրականացված շարժակազմի եւ գծերի վերանորոգումը հանդիսանում է այգու վերակառուցման համալիր ծրագրի միայն առաջին մասը: Երկրորդ փուլի շրջանակներում նախատեսվում է ստեղծել Պատանի երկաթուղայինի դպրոց, որտեղ մանուկները կծանոթանան երկաթուղային մասնագիտությունների առանձնահատկություններին, երկաթուղու ընդհանուր գործունեությանը»։ Ավելի վաղ այն նորոգվել էր Վանո Սիրադեղյանի նախաձեռնությամբ:

2014թ․ մարտին «Անվտանգ քաղաք» ծրագրի աշխատանքների շրջանակում նախկին քաղաքապետ Տարոն Մարգարյանը հանձնարարել է կարգի բերել արտաքին լուսավորության ցանցն ու տեսախցիկներով կահավորել Մանկական երկաթուղու, ինչպես նաեւ դեպի երկաթուղի տանող թունելի տարածքը: Փաստացի, երկաթուղու նորոգման տարեթվից անցել է ավելի քան 12 տարի: Ինչո՞ւ է Երեւանի նախկին կոլորիտային կառույցներից մեկը` Մանկական երկաթուղին, այսօր անտերության մատնված, ինչո՞ւ գոնե հարակից տարածքը չի հայտնվում Երեւանի քաղաքապետարանի ուշադրության կենտրոնում։ Այս հարցերի պատասխանները փորձեցինք ստանալ քաղաքապետարանից: Քաղաքապետարանի լրատվականից Տարոն Գեւորգյանը «Հրապարակի» հետ զրույցում նշեց, որ Մանկական երկաթուղին մասնավոր է, ուստի իրենք ոչինչ անել չեն կարող՝ այն վերականգնելու համար: Հարցին, թե ինչու է երկաթուղի տանող ճանապարհն այդչափ անմխիթար վիճակում, ինչու են քարուքանդ երկաթուղի տանող թունելները, ի վերջո՝ դրանք Երեւան քաղաքի սեփականությունն են հանդիսանում, Տարոն Գեւորգյանն ասաց. «Այո, թունելները քաղաքապետարանինն են եւ մեր ծրագրով վերանորոգվելու են, նախատեսվում է ապագայում: Կոնկրետ կիրճի տարածքի մասին է խոսքը, սակայն երկաթուղին մեզ հետ որեւէ կապ չունի»: Ե՞րբ է նախատեսված թունելների նորոգումը։ Տարոն Գեւորգյանն ասաց. «Նախագծման մրցույթն արդեն իսկ կայացել է` երկու թունելների համար, այսինքն` երկուսն էլ նորոգվելու են, հաղթել է «Մայրուղի» ՍՊԸ-ն, այժմ պետք է նրանց հետ համաձայնագիր կնքվի: Շինարարական աշխատանքները, հավանաբար, կսկսվեն 2024-ին»:

Ամբողջական հոդվածը կարող եք կարդալ այս հասցեով՝ : https://hraparak.am/post/e719edfcf420ac23df3ff45a489f1216