Գները նվազում են

Անշարժ գույքի գնահատման ընկերության տնօրեն Արա Ադուրյանը լրագրողների հետ հանդիպման ընթացքում ասաց, որ գրավի առարկա հանդիսացող անշարժ կամ շարժական գույքից է կախված վարկի չափը, անշարժ գույքի գնահատումն այդ վարկի կարևոր ցուցիչներից մեկն է. «Այդ դեպքերից են սպառողական վարկատեսակները։ Այդ իսկ պատճառով բանկերը համագործակցում են գնահատող ընկերությունների հետ։ Ընտրությունն իրականացվում է մրցութային կարգով, իսկ մրցույթներն անցնում են շատ խիստ և թեժ պայքարով։ Այսօր շուկայում ձևավորվել է մի իրավիճակ, երբ աշխատում են բավականին փորձառու և բանիմաց մասնագետներ։ Մրցույթներն անցնում են թափանցիկ»։

Ադուրյանի խոսքով՝ գաղտնիք չէ, որ վարկառուների կողմից ձևավորված կարծիք կա, թե գնահատող ընկերություններն արհեստականորեն ցածր են գնահատում, կամ գրավադրման նպատակով գնահատումները կատարում են՝ ավելորդ պահպանողականություն դրսևորելով. «Կա նման բան։ Ես չգիտեմ՝ որ ընկերություններն են անում, բայց չեմ կարող ասել, որ նման բան չկա։ Բոլորը մասնագետ չեն ու ամեն օր չեն առնչվում գնահատման մեխանիզմների հետ, և միգուցե լիկվիդային արժեքի գործոնն է, որ մարդկանց թյուրիմացության մեջ է գցում, որովհետև բացի շուկայական արժեքից՝ գնահատողները գնահատում են նաև լիկվիդային արժեքը։ Դա գույքի՝ ակնկալվող ժամկետից ավելի շուտ իրացվելու արժեքը։ Հիմնականում վարկավորումն իրականացվում է հենց այդ արժեքից»։

Հարցին՝ ներքին համագործակցություն կարո՞ղ է լինել բանկերի և գնահատող ընկերությունների միջև, որպեսզի ցածր գնահատեն տվյալ գույքը, վարկավորման թիվը ցածր լինի, նա այսպես պատասխանեց. «Վարկը բանկի արտադրանքն է, եթե հնարավորություն ունենա ավելի շատ փող աշխատելու, ինչո՞ւ պետք է չաշխատի։ Ուղղակի այս աշխատանքում կան ռիսկերի զսպման մեխանիզմներ։ Այդ ռիսկերի ապահովումը, զսպումը կախված է նաև մեր պետության տնտեսական իրավիճակից։ Հիմա կան վարկավորման տարբեր ծրագրեր, որոնք նպաստում են անշարժ գույքի շուկայի գների կայունացմանը»։

Նա նշեց, որ իրենց վերլուծություններով Երևանի անշարժ գույքի շուկայում արձանագրվել է գների նվազում.

«Վերջին տարիներին ամեն տարի մոտ 9-10%-ով նվազում է եղել։ Վարկերի մատչելիությունը, ընթացակարգերը կնպաստեն մեր շուկայի ակտիվացմանը։ Ամբողջ աշխարհում անշարժ գույքի գրավը հանդիսանում է երրորդային-չորրորդային վարկի ապահովման միջոց, հիմնականում վարկը տրամադրվում է հաճախորդի անձնական ցուցանիշների հիման վրա՝ վարկային պատմություն, բարի համբավ։ Մեզ մոտ գույքն է դարձել սպառողական վարկի գրավի առարկա, բայց դրան այլընտրանք չկա»։