Հայաստանի բնական շահը ՆԱՏՕ-ի շուրթերով

Առաջին / Հայ-ադրբեջանական սահմանին լարվածության յուրաքանչյուր բռնկումից հետո ակտիվանում են խոսակցությունները նոր պատերազմի հավանականության մասին, դրա հնարավորության գնահատականները կամ կանխատեսումները:

Դա բնական է, այլ կերպ լինել թերևս չէր կարող: Ընդ որում, այլ կերպ լինել չի կարող թե՛ այն պատճառով, որ խոսքը սահմանում տեղի ունեցող թեկուզ լոկալ, բայց ռազմական բախման մասին է, և թե՛ այն պատճառով, որ խոսքը ոչ թե սահմանապահ զորքերի, այլ դեմ դիմաց կանգնած մինչև ատամները զինված երկու բանակների մասին է, որոնք կանգնած են չկարգավորված հակամարտության սահմանին, և որոնց քաղաքական ղեկավարները չեն բանակցում:

Միևնույն ժամանակ մինչև ապրիլյան պատերազմն էլ բանակցում էին, բայց դա չխանգարեց, որ ապրիլին տեղի ունենա պատերազմ: Այսինքն՝ մեծ հաշվով բանակցության առկայություն կամ բացակայություն, լոկալ բախումների հաճախակիություն, թե հազվադեպություն՝ ըստ էության կապ չունեն պատերազմի հավանականության իրական ինդիկատորի հետ: Եվ դա այն պարզ պատճառով, որ պատերազմի «գնդակը» Հայաստանի կամ Ադրբեջանի կիսադաշտում չէ:

Սա մի կողմից՝ լավ է, մյուս կողմից՝ վտանգավոր: Լավ է այն իմաստով, որ Ադրբեջանը չի կարող ինքնուրույն խաղարկել «պատերազմի» գնդակը: Նա սահմանին կշարունակի զինվոր սպանելու ռազմական դիվանագիտությունը, կփորձի սրել վիճակը պարբերաբար՝ այս կամ այն հարցը լուծելու համար, բայց երբեք չի կարող ինքնուրույն որոշում կայացնել՝ գնալ պատերազմի վերսկսման, եթե չունի աշխարհաքաղաքական կենտրոնների հավանությունը: Իսկ նրանց հավանությունը առնվազն այժմ Ադրբեջանը չունի: Կունենա՞ առաջիկայում: Սա դժվար է ասել, և դա էլ կախված է շատ գործոններից, բայց այստեղ, իհարկե, գնդակ կա, որ Հայաստանի դաշտում է:

Հայ-ադրբեջանական սահմանին լարվածության յուրաքանչյուր բռնկումից հետո ակտիվանում են խոսակցությունները նոր պատերազմի հավանականության մասին, դրա հնարավորության գնահատականները կամ կանխատեսումները: Դա բնական է, այլ կերպ լինել թերևս չէր կարող: Ընդ որում, այլ կերպ լինել չի կարող թե՛ այն պատճառով, որ խոսքը սահմանում տեղի ունեցող թեկուզ լոկալ, բայց ռազմական բախման մասին է, և թե՛ այն պատճառով, որ խոսքը ոչ թե սահմանապահ զորքերի, այլ դեմ դիմաց կանգնած մինչև ատամները զինված երկու բանակների մասին է, որոնք կանգնած են չկարգավորված հակամարտության սահմանին, և որոնց քաղաքական ղեկավարները չեն բանակցում: Միևնույն ժամանակ մինչև ապրիլյան պատերազմն էլ բանակցում էին, բայց դա չխանգարեց, որ ապրիլին տեղի ունենա պատերազմ: Այսինքն՝ մեծ հաշվով բանակցության առկայություն կամ բացակայություն, լոկալ բախումների հաճախակիություն, թե հազվադեպություն՝ ըստ էության կապ չունեն պատերազմի հավանականության իրական ինդիկատորի հետ: Եվ դա այն պարզ պատճառով, որ պատերազմի «գնդակը» Հայաստանի կամ Ադրբեջանի կիսադաշտում չէ: Սա մի կողմից՝ լավ է, մյուս կողմից՝ վտանգավոր: Լավ է այն իմաստով, որ Ադրբեջանը չի կարող ինքնուրույն խաղարկել «պատերազմի» գնդակը: Նա սահմանին կշարունակի զինվոր սպանելու ռազմական դիվանագիտությունը, կփորձի սրել վիճակը պարբերաբար՝ այս կամ այն հարցը լուծելու համար, բայց երբեք չի կարող ինքնուրույն որոշում կայացնել՝ գնալ պատերազմի վերսկսման, եթե չունի աշխարհաքաղաքական կենտրոնների հավանությունը: Իսկ նրանց հավանությունը առնվազն այժմ Ադրբեջանը չունի: Կունենա՞ առաջիկայում: Սա դժվար է ասել, և դա էլ կախված է շատ գործոններից, բայց այստեղ, իհարկե, գնդակ կա, որ Հայաստանի դաշտում է:

շարունակությունը՝ կայքում