Գեղամա գեղեցկուհի Սևանը միջազգային լուրջ բրենդ դարձնելու համար ներկայում նախագիծ է մշակվում

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Գեղամա գեղեցկուհի Սևանը միջազգային լուրջ բրենդ դարձնելու համար ներկայում նախագիծ է մշակվում: Նախատեսվում է «Սևան ազգային պարկը» կենսոլորտային արգելոցի վերածել: Ներկայում 150000 հա «պահպանվող» տարածքը գրեթե մեկ ռեժիմի տակ է շահագործվում, որն իրականում բավականին հեռու է պահպանվող տարածք համարվելուց: Եվ հասարակ մարդու և առավել ևս զբոսաշրջիկի համար այդքան էլ պարզ չէ, թե Սևանա լիճն ու ողջ տարածքի պահպանություն առհասարակ իրականացվում է, թե ոչ, քանի որ ամառվա ամիսներին անգամ չի հաջողվում ափամերձ տարածքներն աղբից մաքրել:
Նոր մշակվող նախագծով սակայն, նախատեսվում է Սևանի հարակից տարածքները բաժանել երեք հիմնական գոտիների: Առաջինը պայմանականորեն նախատեսվում է անվանել միջուկային զոնա, որտեղ ըստ նախագծի պետք է կոշտ պաշտպանություն իրականացնել: Երկրորդը, այսպես ասած՝ պատասխանատու զոնան պետք է լինի, որտեղ կթույլատրվի որոշակի տնտեսական գործունեություն իրականացնել: Եվ վերջին՝ երրորդ զոնան կկոչվի ազատ գոտի, որտեղ կթույլատրվի յուրաքանչյուր տեսակի գործունեություն ծավալել, որը տվյալ տարածքի առանձնահատկություններին չի հակասի:
Ինչպես երևում է այս նախագիծն էլ, պետական մյուս նախագծերի նման, թղթի վրա կարող է բավականին լավը թվալ, բայց որքանով իշխանություններին կհաջողվի Սևանի ողջ ափերն ազատագրել այն զավթած ու նույնիսկ լիճ մխրճված համալիրներից ու տնակներից, պարզ չէ:
Հայաստանի գործատուների միության նախագահ Գագիկ Մակարյանի կարծիքով Սևանը համաժողովրդական հարստություն է և այն պետք է ծառայի բոլորին: Եվ ամենևին էլ չի կարելի թույլ տալ, որ ինչ–որ մեկն իր ձեռքը դնի Սևանի վրա: Եվ այսօր շատ դժգոհությունները նման զավթիչների պատճառով են ծագում և չի կարելի թույլ տալ, որ ինչ–որ մեկը այնտեղ խոզանոցի վերածի, իսկ մյուսները ստիպված համակերպվեն ստեղծված իրավիճակի հետ:
Նրա կարծիքով` դրանից բացի, Սևանի ափամերձ տարածքները ներկայում անճաշակ, ցածր հարմարավետություն և անվտանգություն ունեցող վայրի է վերածվել, որտեղ ով ինչպես պատկերացրել է կաֆե–ռեստորան–հյուրանոցային համալիր է կառուցել, իսկ գները բավականին բարձր են: Եվ դա ամենևին էլ չի կարող Հայաստանում զբոսաշրջության զարգացմանը նպաստել և այդ տարածքում իսկապես կարգ ու կանոն հաստատելու խնդիր կա:
«Պետք է առողջացման ծրագիր իրականացնել: Մեր նպատակը ոչ թե Սևանը փչացնելու գնով զբոսաշրջիկների խելահեղ հոսք ապահովելը պետք է լինի, այլ ամեն ինչ պետք է արվի, որպեսզի թե՛ Սևանա լիճը և թե՛ ափամերձ հատվածը լինեն մաքուր, պահպանվեն սանիտարահիգիենիկ պայմանները, ինչպես նաև էկոլոգիական առումով ամեն ինչ համահունչ լինի»,– ասաց Գ. Մակարյանը:
Նրա կարծիքով իշխանությունների գլոբալ նպատակը պետք է Սևանի էկոլոգիական անվտանգությունն ապահովելը լինի: Եվ հետևաբար առաջին հերթին հարկավոր է ուսումնասիրել, թե որ տնտեսվարող սուբյեկտներն են, որոնք իրենց տրամադրության տակ գտնվող ափամերձ հատվածում կառուցած համալիրները համապատասխան թույլտվություններով են կառուցել: Եվ եթե պարզվի, որ նրանք իրենց հատկացվածից բացի այլ տարածքներ էլ են զավթել, ապա պետությունը պարտավորություն չի ունենա նրանց ներդրումների դիմաց փոխհատուցումներ տրամադրել:
«Շինությունները, որոնք պետության կողմից տրված սխալ որոշումներով է կառուցվել, դա արդեն ուրիշ թեմա է, որն ավելի խոր ուսումնասիրության պետք է ենթարկվի, պարզելու, թե ովքեր և ինչու են նման թույլտվություններ տվել»,– ասաց Գ. Մակարյանը:
Նրա կարծիքով, չի բացառվում, որ նման գործընթացի արդյունքում կարճ ժամանակով աշխատատեղեր նույնպես փակվեն, սակայն շատ կարճ ժամանակ անց պարզ կդառնա, որ այնտեղ ավելի շատ աշխատատեղեր են բացվել, քան նախկինում էր:
«Ես միշտ իմ ելույթներում ասել եմ, որ Հայաստանում սոցիալական խնդիրները հակակշռված են ստվերային շրջանառությանը և եթե պետք է իրենց չափն անցած մարդկանց իրենց տեղը ցույց տալ և ոչ թե մտածել, որ մոտ 100 աշխատատեղ է փակվելու: Դրա փոխարեն վաղը, մյուս օրը կարող է 500 նոր աշխատատեղ բացվի»,– ասաց Գ. Մակարյանը:
Նրա կարծիքով Սևանի ափերի ազատագրումը ամենևին էլ վհուկների որսի չի վերածվի, քանի որ Սևանի ափամերձ հատվածներում բիզնեսներ ունեցող օլիգարխների 90%–ը խոցելի վիճակում են: Իսկ Սևանը նաև պետք է թե՛ տուրիզմի առումով, թե՛ սննդի և թե՛ հանգստի կազմակերպման առումով շատ անվտանգ լինի: Եվ ժամանակն է, որ ներկայի գռեհկությունները վերացվեն և միջազգային չափանիշներին համապատասխան սպասարկում իրականացվի:
«Ժամանակները փոխվել են և մենք չեն կարող թույլ տալ, որ մարդիկ ուտեն, թափեն կոտրտեն ու գնան Սևանից: Այդ վայրենությանը պետք է վերջ դրվի և պետք է որոշակի նորմեր գործեն բոլորի համար: Կրևոր է նաև, որ գները նույնպես մրցունակ լինեն, որ մեր հայրենակիցները ոչ թե մտածեն այլ երկրում իրենց փողերը ծախսելու մասին, այլ Հայաստանում ծախսեն»,– ասաց Գ.Մակարյանը:

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում